GELDVRAAG: Hoe haalbaar is het basisinkomen?

In dit topic beantwoorden wij al je vragen over geldgerelateerde kwesties en hopen wij je er een begrijpelijk antwoord op te geven. Vandaag is het basisinkomen aan de beurt. Er wordt namelijk vaak over gelöld, maar is een vast inkomen voor iedereen, ongeacht wie je bent of wat je doet, wel haalbaar? Wij gingen op zoek.

 

Onvoorwaardelijk

Voor dit artikel was het niet moeilijk om voorstanders te vinden. Tik ‘basisinkomen’ in op Google en de eerste de beste sites zijn die je vindt zijn volledig op dit topic gericht. Wat is het basisinkomen nu eigenlijk als we het wat gedetailleerder omschrijven? Om De Correspondent te citeren: “Het basisinkomen is een individueleonvoorwaardelijke toelage voor iedereen – arm of rijk, jong of oud, werkloos of overwerkt. Het zou genoeg moeten zijn om van te (over)leven en je mag helemaal zelf weten wat je ermee doet. De enige voorwaarde is, kort samengevat, dat je hart klopt.” Het basisinkomen zou ervoor moeten zorgen dat niemand meer onder de armoedegrens leeft. Iedereen kan dan de ‘primaire levensbehoeften’ zoals eten, een dak boven het hoofd, en kleding betalen. Voor de rest zal het kapitalistische systeem behouden blijven.

 

Getest?

Jazeker, er zijn verschillende grote onderzoeken geweest naar het basisinkomen die jarenlang hebben geduurd. Het onderzoek in Dauphin in Canada (1970) is zonder meer de grootste. Een grote angst voor politici en bedrijven was dat mensen gewoon niet meer zouden gaan werken, want met een vast inkomen zou dat niet meer nodig zijn. Het project Mincome, zoals het onderzoek heette, liet zien dat mannen met een basisinkomen één procent minder gingen werken en vrouwen drie procent. Bij ongehuwde vrouwen was dit vijf procent. “Wat?!” Ja, echt, de mensen gingen nauwelijks op de bank zitten en uit hun neus vreten.

 

En wat dacht je van zwervers? Uit ander onderzoek blijkt dat 82 procent van de zwervers – daklozen is een mooier woord – met het gegeven geld van mensen goede dingen doet. Dat is dus slechts 18 procent die er wél tabak- en alcoholproducten van kopen. GiveDirectly is zo’n stichting die ervoor zorgt dat derdewereldlanden direct cash gestort krijgen via hun mobieltje. Dat gebeurt anoniem, en het blijkt te werken. Wanneer je het direct aan de mensen geeft en niet aan de stichtingen, besteden ze het effectiever.

 

Tegenstanders

“Er moeten ook nadelen aanzitten, anders was het nu al wel ingevoerd, toch?” Nou ja, je hebt gelijk. Uit vrijwel alle berekeningen komt dat het gunstig zou zijn voor onze economie, voor de wereldeconomie en voor de individuele welvaart van mensen. Het is dan ook vooral een ideologisch dingetje. Werken voor je geld is een belangrijk motto dat veel mensen er op nahouden. We hebben niet voor niets een hekel aan blowende bijstandstrekkers die niks doen om weer uit de bijstand te komen. Dat zou dus een bezwaar kunnen zijn. Iedereen krijgt gratis geld, terwijl jij je kapot hebt lopen werken. Toch is dat ook te weerleggen, want als iedereen het geld krijgt, krijg jij het ook. Je blijft dus meer verdienen dan die daklozen en bijstandstrekkers, geen zorgen.

 

Of het haalbaar is, ligt echt aan de vooruitgang in de politiek en maatschappij; als men er veel aandacht aan geeft dan kan het zomaar eens een hot-topic in de Kamer worden. Doet niemand het, dan blijft het basisinkomen wellicht nog heel lang heel ver weg.

Max van Hasenbroek

Advertentie